Marek Szymaniak dał się poznać jako reporter dostrzegający rzeczy ważne tam, gdzie króluje codzienność, zwyczajność, rzeczywistość bez szansy na zmianę na lepsze. W „Młócce” wraca to tematu pracy, próbując uchwycić moment graniczny, który dzieje się już, choć jeszcze nie jest dobrze znany, ale i który wydarzy się niebawem i na w sobie coś niepokojącego. Opisane przez Szymaniaka sytuacje wydają się przynależeć do przyszłości, a jednak dla bohaterów to doświadczenia z teraźniejszości. Mamy więc opowieść o ludziach korzystających z aplikacji reklamujących pracę każdego dnia w innym miejscu i w innym zawodzie. Jednego dnia można być kelnerem, drugiego kurierem, trzeciego sprzątać biura itd. Wszystko to na chwilę, bez budowania relacji ze współpracownikami, niemalże anonimowo. Mamy chociażby opowieść o kontrolowaniu pracowników w związku z podejrzewaniem ich o „kradzież czasu”. Mowa o śledzeniu ruchu, ocenie zaangażowania i zmęczenia widocznego na twarzy, odnotowywaniu uwagi na podstawie kontaktu wzrokowego czy pilnowaniu utrzymania aktywności pracy przy komputerze. Natkniemy się też na intrygującą relację z pracy kierowców jeżdżących tirami. Tutaj również nowe technologie pilnują odpowiedniego zaangażowania i tego, by prowadzący pojazd nie zasnął. To oczywiście nie jedyne przykłady. Warto zauważyć, że Marek Szymaniak nie tylko odnotowuje zmiany zachodzące w kontrolowaniu pracy i ofertach pracy. Pokazuje również jak niebezpieczne i psychologicznie trudne do zniesienia może być wpisane w powyższe działania odhumanizowanie i uprzedmiotowienie człowieka. Reportaż o tym, co nowe, w kontekście pracy, tak naprawdę pokazuje bowiem, że we wspomnianym nowym jest bardzo dużo starego i to tego związanego z nieprzestrzeganiem przynależnych pracownikowi praw. Przyszłość bywa więc powrotem do niechlubnej przeszłości. „Młócka” to książka wielokontekstowa. Pojawiają się też przykłady pozytywnego myślenia o pracownikach. Do nich należy chociażby planowanie ustawowego zmniejszenia godzin tygodniowo przeznaczanych na pracę. Odsłaniając nieoczywiste wyzwania towarzyszące pracy, Szymaniak pozostaje osobą przekonaną, że za to, co złe i uprzedmiotawiające, odpowiadają nie nowe technologie, ale zawsze człowiek i jego chęć podporządkowania sobie innego człowieka. Lektura obowiązkowa.
Marek Szymaniak, Młócka. Reportaże o pracy przyszłości, Wyd. Czarne, Wołowiec 2026.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz