Republika ludzi młodych - spotkanie autorskie w Lidzbarku Warmińskim

 

Fotorelacja: 23 lipca 2026 r. w Oranżerii Kultury w Lidzbarku Warmińskim opowiadałam o „Republice ludzi młodych. Opowieści o nowym człowieku”. Wieczór okazał się bardzo udany. Cieszy mnie ogromnie fakt, że na spotkaniu pojawiły się osoby nie tylko z Lidzbarka Warmińskiego, ale i Iławy, Bartoszyc, Warszawy czy Olsztyna. To fantastyczne, że zechcieli Państwo spędzić wieczór z tą właśnie historią. Spotkanie poprowadziła dyrektor Oranżerii Kultury Anna Puszcz. Proszę obejrzeć zdjęcia - chyba udało się uchwycić dobrą energię panującą w tym miejscu.

Wybór (Zu Witkowska, Śluza)

 

Nieoczywisty i stojący w kontrze do retoryki sukcesu debiut – intrygujący, przypowieściowy, refleksyjny. Zu Witkowska decyduje się na opowieść wyciszoną, intymną, pomyślaną jako historia odnajdywania siebie i pozwolenia sobie na słabość. Tytułowa „Śluza” staje się ciekawym punktem odniesienia. Z jednej strony może przytłaczać swoją funkcją i stałością, z drugiej staje się czymś pewnym, punktem odniesienia, unieruchomieniem, dzięki któremu można w końcu się wyzwolić. Młoda badaczka dostaje odpowiedzialną funkcję w ramach realizowanego na uczelni grantu. Jest perfekcyjna, precyzyjna, dobrze planuje swoją pracę. Szybko jednak przekonujemy się, że to, co mogłoby być pasją, jest w przypadku Łucji trochę przypadkowym wyborem, realizowanym konsekwentnie od lat. Kiedy więc sytuacja związana z badaniem roślin zaczyna się komplikować i wszystko pochłania chaos, bohaterka pozostaje bezradna, ale i zaczyna zyskiwać siłę. Towarzyszy jej starsza kobieta, śluzowa, u której wynajmuje pokój. Początkowo ma się wrażenie, że obie pochodzą z innych światów i nic ich nie łączy. Stopniowo jednak odkrywamy, że nie siła będzie budulcem więzi, ale słabość, porażka, bezradność, świadomość utraty dobrze funkcjonującego i wcześniej bezusterkowego świata. Katastrofa jest w tym przypadku wyzwoleniem, otwarciem się na uwolnienie, sposobem na dostrzeżenie prawdziwej siebie. Z tego, co ostatecznie skazuje na marginalizację, da się czerpać siłę do dalszego życia – innego, ale może bardziej autentycznego. Warto!

 

Zu Witkowska, Śluza, Wyd. Znak, Kraków 2026.

Być pisarzem (T. Wolff, Stara szkoła)

 

Znakomita – językowo, stylistycznie, koncepcyjnie – proza inicjacyjna! O nagłym doświadczeniu dorosłości poprzez zmierzenie się z prawdą i kłamstwem, o marzeniu, by zostać pisarzem, i o oddziaływaniu mitu pisarza w kontekście codzienności nastawionej na to, by kiedyś wspomnianym pisarzem się stać. Wolff zderza przeciętność z talentem, wyobrażenie z realnością, tworzenie z traktowaniem pisania jako konkurencji, uniesienia z rzemiosłem. Jednocześnie bardzo ciekawie wybrzmiewa kwestia kształtowania umysłów młodych ludzi przez szkołę. Na uwagę zasługuje dawkowanie napięcia związane z planowanymi wizytami w placówce wybitnych pisarzy. Czas oczekiwania i myślenia o tym, co się może wydarzyć, odwiedziny i zestawienie z tym, jacy dany pisarz lub dana pisarka okazują się być podczas spotkania z młodymi czytelnikami, wreszcie szansa na indywidualną rozmowę, która sprawia, że gość jest jeszcze inaczej postrzegany. To, co stanie się momentem zwrotnym dla całej historii, będzie z jednej strony upadkiem, z drugiej stanie się pretekstem do odbudowania, a właściwie zbudowania, fundamentu dla nowego, ważniejszego etapu w życiu. Historię tę można potraktować jako przypowieść o tym, co oferuje człowiekowi sztuka – ta, której się pragnie, ta, która jest czymś nieosiągalnym, wreszcie ta, która realnie lub w wyobraźni, okazuje się dostępna. Lektura obowiązkowa.

 

Tobias Wolff, Stara szkoła, przeł. Krzysztof Umiński, Wyd. Czarne, Wołowiec 2026.